W nocy z 26 na 27 lutego 2026 roku na niebie nad Polską będzie można zaobserwować koniunkcję Jowisza i Księżyca. Z perspektywy Ziemi oba obiekty widoczne są bardzo blisko siebie, w rzeczywistości dzielą je setki milionów kilometrów. Jednak ich ustawienie względem naszej planety sprawia, że wydają się niemal sąsiadować.
Na czym polega to zjawisko?
Koniunkcja to termin astronomiczny oznaczający pozorne zbliżenie dwóch ciał niebieskich o tej samej rektascensji lub bardzo małej odległości kątowej. Zjawisko jest wyłącznie efektem perspektywy – nie oznacza fizycznego zbliżenia planet czy naturalnych satelitów. Tego typu spotkania Księżyca z jasnymi planetami należą do najłatwiejszych do obserwacji wydarzeń astronomicznych, ponieważ nie wymagają specjalistycznego sprzętu.
Jowisz jest najjaśniejszą planetą widoczną obecnie na wieczornym i nocnym niebie, ustępując blaskiem jedynie Wenus, gdy ta jest w korzystnym położeniu. W zestawieniu z jasną tarczą Księżyca tworzy wyraźny i łatwy do odnalezienia duet.
Gdzie i kiedy patrzeć?
Najlepsze warunki do obserwacji w Polsce prognozowane są w drugiej części nocy oraz nad ranem, o ile pozwoli na to zachmurzenie. Obiekty będą widoczne gołym okiem jako dwa bardzo jasne punkty – jeden o stałym, planetarnym blasku (Jowisz) i drugi z wyraźną tarczą (Księżyc).
Do obserwacji nie jest potrzebny teleskop, jednak lornetka pozwoli dostrzec więcej szczegółów – między innymi cztery największe księżyce Jowisza odkryte w XVII wieku przez Galileusza. Przy użyciu niewielkiego teleskopu możliwe jest również zauważenie charakterystycznych pasów chmur w atmosferze planety oraz detali na powierzchni Księżyca.
Dlaczego warto spojrzeć w niebo?
Tego typu zjawiska są doskonałą okazją do rozpoczęcia przygody z astronomią. Koniunkcje zdarzają się regularnie, ale każda z nich ma nieco inny przebieg i odbywa się w innym fragmencie nieba. Zjawisko z końca lutego będzie dobrze widoczne z terenu całego kraju, także na Podkarpaciu.
Obserwacje nie wymagają wyjazdu poza miasto, choć oczywiście im ciemniejsze niebo, tym lepszy efekt. Warto znaleźć miejsce z odsłoniętym widokiem na część nieba, w której znajduje się Księżyc, i dać oczom kilka minut na przyzwyczajenie się do ciemności.
Posłuchaj rozmowy z ekspertem
O tym, jak najlepiej obserwować nocne niebo i na co zwrócić uwagę podczas takich zjawisk, opowiadał popularyzator astronomii Maks Twardowski z Przystanku Polaris. Rozmawiał z nim Szymon Taranda.
SzT / opr. MatA (źródło: Polskie Radio Rzeszów)
Fot. pixabay.com
